[Krystyna]

   
https://blogger.googleusercontent.com/im...+Amber.jpg
Stonoga licząca 99 milionów lat, idealnie zachowana w Bursztynie
Bursztyn z epoki dinozaurów odkryty z dziwnym, „nieoczekiwanym” gatunkiem stonogi uwięzionym w środku
Choć wmawia się nam, że w okresie kredy Ziemia była wyłącznym siedliskiem straszliwych olbrzymów, w tym mięsożernych welociraptorów i stawonogów większych od współczesnego dorosłego człowieka, okazuje się, że wciąż było tam miejsce dla nieszkodliwych, drobnych bezkręgowców mierzących zaledwie kilka milimetrów.

Tak jest w przypadku maleńkiej krocionogi o długości zaledwie 8,2 mm, znalezionej niedawno w bursztynie sprzed 99 milionów lat w Mjanmie. 
Wykorzystując najnowsze technologie badawcze, naukowcy doszli do wniosku, że mają do czynienia nie tylko z pierwszą skamieniałą krocionogą z rzędu Callipodida (Callipodida), a zarazem najmniejszą spośród jej współczesnych krewnych, ale także, że jej morfologia była tak nietypowa, że drastycznie odbiegała od współczesnych krewnych.
W rezultacie prof. Pavel Stoev z Narodowego Muzeum Historii Naturalnej (Bułgaria) wraz z kolegami, dr. Thomasem Wesenerem i Leifem Moritzem z Muzeum Badań Zoologicznych im. Alexandra Koeniga (Niemcy), musiał zrewidować obecną klasyfikację stonóg i wprowadzić nowy podrząd. 
Dla porównania, w ciągu ostatnich 50 lat powstało zaledwie kilka podrzędów stonóg. 
Wyniki badań opublikowano w ogólnodostępnym czasopiśmie ZooKeys.

Aby przeanalizować gatunek i potwierdzić jego nowość, naukowcy wykorzystali mikroskopię rentgenowską 3D, aby „przekroić” okaz z okresu kredy i przyjrzeć się drobnym szczegółom jego anatomii, które normalnie nie zostałyby zachowane w skamieniałościach. 
Identyfikacja krocionoga stanowi również pierwszą wskazówkę dotyczącą wieku rzędu Callipodida, sugerując, że ta grupa krocionogów wyewoluowała co najmniej około 100 milionów lat temu. 
Model 3D zwierzęcia jest również dostępny w artykule badawczym.

Co ciekawe, badany stawonog nie był jedynym odkrytym w tym konkretnym złożu bursztynu. 
Wręcz przeciwnie, został znaleziony wśród aż 529 okazów krocionogów, a mimo to był jedynym przedstawicielem swojego rzędu. 
Dlatego naukowcy nazwali go Burmanopetalum inexpectatum, gdzie „inexpectatum” oznacza po łacinie „nieoczekiwany”, a epitet rodzajowy (Burmanopetalum) odnosi się do kraju odkrycia (Myanmar, dawniej Birma).

Wiodący ekspert w dziedzinie badań kopalnych stawonogów, dr Greg Edgecombe (Muzeum Historii Naturalnej w Londynie), komentuje:
„Cała era mezozoiczna – trwająca 185 milionów lat – była dotychczas badana pod kątem zaledwie kilkunastu gatunków stonóg, ale nowe odkrycia z Bursztynu birmańskiego szybko zmieniają ten obraz. 
W ciągu ostatnich kilku lat w tym 99-milionowym Bursztynie zidentyfikowano niemal wszystkie z 16 żyjących rzędów stonóg. 
Piękne dane anatomiczne przedstawione przez Stoeva i in. pokazują, że Callipodida dołącza do tego grona”.
https://www.geologyin.com/2019/05/a-99-m...ipede.html
https://www.geologyin.com/2018/12/130-mi...ed-in.html